Συνέντευξη με τη Μαρία Τσιάκκα
Με αφορμή την ποιητική συλλογή «Εντός» από το Itravelpoetry
Η ποίηση είναι ένας κόσμος εσωτερικός, ένας χώρος όπου οι λέξεις μεταμορφώνονται και αποκτούν νέα πνοή. Με αφορμή την κυκλοφορία της ποιητικής συλλογής «Εντός», η Μαρία Τσιάκκα μιλά για τη σχέση της με την ποίηση, τη στιχουργική και τη δημιουργική διαδικασία, αποκαλύπτοντας τον τρόπο με τον οποίο οι λέξεις γίνονται καθημερινή ανάγκη και βαθιά προσωπική έκφραση.
Τι σας ώθησε αρχικά να ασχοληθείτε με την ποίηση και πώς αυτή συνδέεται με την καθημερινότητά σας;
Αυτό που με ώθησε αρχικά να ασχοληθώ με την ποίηση ήταν η αγάπη μου γι’ αυτήν και το διάβασμα ποιημάτων. Με μάγευε πάντα ο τρόπος με τον οποίο οι ποιητές «πλέκουν» τις λέξεις, ώστε αυτές να αποκτούν νέες έννοιες και νοήματα. Ο συνδυασμός τους μέσα στον στίχο μου μοιάζει σαν παιχνίδισμα, σαν χορός.
Οι λέξεις και οι συνδυασμοί τους με συνοδεύουν στην καθημερινή ζωή. Δεν είναι κάτι έξω από εμένα, κάτι ξένο. Οι αράδες και οι στίχοι πολλές φορές γεννιούνται στο μυαλό χωρίς να το έχεις υπολογίσει ή σχεδιάσει. Τότε πρέπει να σημειώσεις την ιδέα που ήρθε σε ανύποπτη στιγμή, αλλιώς θα χαθεί.
Κάτι ακόμη χαρακτηριστικό είναι ο τρόπος με τον οποίο κοιτάζεις τα πράγματα και τα γεγονότα. Μια απλή, συνηθισμένη εικόνα μπορεί να γίνει πηγή έμπνευσης και να αποκτήσει άλλη υπόσταση. Βλέπεις τον κόσμο με άλλα μάτια.
Πώς διαφοροποιείται η διαδικασία της στιχουργικής από τη συγγραφή ποίησης για εσάς;
Η στιχουργική διαφοροποιείται από τη συγγραφή ποίησης γιατί ακολουθεί συγκεκριμένους και αυστηρούς κανόνες δομής, μέτρου και ρυθμού. Ο στίχος που πρόκειται να μελοποιηθεί πρέπει να τηρεί αυτούς τους κανόνες, ώστε να μπορέσει να «δεχτεί» τη μουσική. Έτσι γίνεται πιο άμεσος, κατανοητός και μπορεί να επικοινωνήσει με το κοινό.
Υπάρχουν, βέβαια, παραδείγματα μελοποιημένης ποίησης, όμως αυτό δεν συμβαίνει συχνά και δεν είναι ιδιαίτερα γνωστό στο ευρύ κοινό.
Ποιο ήταν το πιο σημαντικό μάθημα ή εμπειρία που αποκομίσατε από τα σεμινάρια δημιουργικής γραφής που παρακολουθήσατε;
Τα μαθήματα δημιουργικής γραφής είναι για μένα πολύ σημαντικά, γιατί μέσα από αυτά γνώρισα τα ρεύματα που επηρέασαν την ποίηση και τις άλλες τέχνες, καθώς και τους εκπροσώπους τους τόσο στο εξωτερικό όσο και στην Ελλάδα.
Κατάλαβα έτσι πώς κοινωνικοί, ιστορικοί και πολιτικοί παράγοντες επηρεάζουν διαχρονικά τις κοινωνίες και, κατ’ επέκταση, την ποίηση ως μέσο έκφρασης.
Πώς αισθάνεστε όταν βλέπετε τους στίχους σας μελοποιημένους και ερμηνευμένους από άλλους καλλιτέχνες;
Η συγκίνηση και η χαρά είναι τα πιο έντονα συναισθήματα όταν ακούς τους στίχους σου να ερμηνεύονται και τα ποιήματά σου να διαβάζονται από τον κόσμο.
Δεν πρόκειται για ανάγκη αναγνωρισιμότητας ή φήμης. Είναι κυρίως η χαρά της επικοινωνίας με τους άλλους, το να αγγίζεις τους ανθρώπους. Αν το καταφέρεις αυτό, είναι η μεγαλύτερη ανταμοιβή και ευτυχία. Είναι το να ακουστεί η φωνή σου, με τον δικό σου τρόπο.
Τι συμβουλή θα δίνατε σε νέους δημιουργούς που θέλουν να συνδυάσουν ποίηση και στιχουργική στη δουλειά τους;
Να διαβάζουν συνεχώς. Να μελετούν ποιητές και στιχουργούς, από παλιά μέχρι σήμερα και από διαφορετικές χώρες.
Όσο για τον συνδυασμό ποίησης και στιχουργικής, θα πρότεινα να τολμούν. Να δοκιμάζουν τη μετάβαση από το ένα είδος στο άλλο. Στην αρχή δεν ήθελα να συμβιβαστώ με τους κανόνες της στιχουργικής, όμως η προσπάθεια απέδωσε μόνο θετικά αποτελέσματα.
Κανένα από τα δύο είδη δεν υπερέχει ούτε στερείται κάτι. Αντιθέτως, αλληλοενισχύονται και προσφέρουν στον δημιουργό περισσότερους τρόπους έκφρασης.
Η «Εντός» είναι μια διαδρομή προς τα μέσα — μια υπενθύμιση ότι η ποίηση δεν βρίσκεται μακριά, αλλά γεννιέται μέσα μας, στις πιο απλές στιγμές της καθημερινότητας.
